← Nghiên cứu

Xấu Hổ Khi Không Ai Nhìn: Những Câu Hỏi Triết Học Không Dễ Trả Lời

Tám bài viết triết học từ Shame and Philosophy của Phil Hutchinson: vì sao người vô tội lại xấu hổ vì mình còn sống, ai đang xét xử khi không một ai nhìn, và vì sao có cái ác mà ngôn ngữ quyền không gọi tên nổi.

8 bài
01

Người sống sót Auschwitz xấu hổ vì mình còn sống

Khi những người lính giải phóng đầu tiên tới sát dây kẽm gai của Auschwitz, họ đã không chào, không cười, và cũng không nhìn về phía những con người còn sống như người ta nhìn những kẻ vừa được cứu th

02

Ba giờ sáng, không một ai nhìn, bạn vẫn xấu hổ

Ba giờ sáng, không một ai nhìn, bạn vẫn xấu hổ. Vậy lúc đó, ai đang xét xử bạn? Câu hỏi nghe như mở đầu của một truyện ma, nhưng nó có tiền sử triết học dài, và Hutchinson ở chương cuối cuốn sách dẫn

03

Khi kẻ sát nhân đột nhiên biết xấu hổ

Trong một nhà tù Rwanda, nhà văn Jean Hatzfeld ngồi ghi lại lời của những kẻ từng giết người trong cuộc diệt chủng, cho cuốn sách phỏng vấn sau này được xuất bản với tên A Time for Machetes. Ở chươn

04

Tòa án nghiêm khắc nhất họp ngay bên trong bạn

Achilles đã chết, và bộ giáp của hắn (món chiến lợi phẩm mà các chiến binh Hy Lạp đoạt cho nhau bằng danh dự) được trao, với sự đồng thuận chung, cho Odysseus chứ không cho Ajax. Trong cơn thịnh nộ tr

05

Bạn được dệt nên từ những người quanh mình

Ở một giai đoạn muộn của đời, vào lúc người ta thường coi phần tính cách được nuôi dạy của mình là đã thành hình đầy đủ, Phil Hutchinson đọc một cuốn sách. Cuốn sách mang tên Web of Deceit (Mạng lưới

06

Có thể sống cả đời mà không xấu hổ không?

Athens, thế kỷ thứ tư trước Công nguyên. Giữa khu chợ, nơi đông người nhất của thành phố, một người đàn ông có thói quen thủ dâm ngay giữa chỗ mọi người qua lại. Ông ta tên Diogenes, người thành Sinop

07

Có thứ xấu hổ làm bạn nhỏ lại, có thứ làm bạn lớn lên

Trong văn học về Holocaust có một nhân vật không tên không mặt nhưng hiện diện khắp các trang sách: kẻ đứng nhìn. Hutchinson dành phần mở đầu của mục cuối cùng chương cuối cho hình tượng này: những ng

08

Có cái ác mà nói "vi phạm quyền" là quá nhẹ

Trong một chương trình truyền hình có tên The World at War, một người phụ nữ Pháp ngồi kể về những gì bà chứng kiến trong chiến tranh: suốt một thời gian dài, bà nhìn thấy một sĩ quan Đức trẻ gửi từ